تشخیص گودی کمر اندازه گیری میزان قوس کمر برای درمان بهتر

گودی کمر به افزایش انحنای طبیعی کمر گفته می‌شود. کمر در حالت طبیعی دارای انحنا می‌باشد. در صورتی که زاویه این انحنا کمتر یا بیشتر از حد طبیعی باشد، باعث ایجاد مشکلات مختلفی از جمله درد و ناهم‌راستایی ستون فقرات می‌شود. البته تعیین زاویه طبیعی گودی دشوار می‌باشد. طبق ارزیابی برخی از پزشک‌ها اندازه طبیعی گودی کمر بین 39 تا 53 درجه می‌باشد. البته زاویه گودی کمر از فردی تا فرد دیگر بسیار متفاوت است.

راه‌های تشخیص گودی کمر


راه‌های تشخیص گودی کمر

ارزیابی گودی کمر 

اولین قدم جهت ارزیابی گودی کمر استفاده از تصویربرداری با اشعه ایکس است. البته بررسی گودی کمر به کمک این روش نیز دشوار است. طبق تحقیقات انجام‌ شده وضعیت بدن و تعداد مهره‌های ستون فقرات هنگام ارزیابی گودی کمر می‌توانند در نتیجه بررسی تأثیر بگذارند. همچنین عوامل مختلف دیگری نیز می‌توانند سنجش زاویه گودی کمر را دشوار کنند. این عوامل شامل موارد زیر می‌باشند :

  • سن
  • جنسیت
  • قوم و نژاد
  • فعالیت‌های ورزشی
  • میزان فعالیت روزانه
  • قدرت
  • انعطاف‌پذیری
  • شاخص توده بدنی (مقایسه وزن و قد شخص جهت سنجش سلامت وزنی)

تعیین زاویه گودی کمر

پزشک از روش‌های مختلفی برای بررسی تصاویر گرفته شده با اشعه ایکس و تعیین زاویه گودی کمر استفاده می‌کند. این روش‌ها عبارتند از :

  • تعیین زاویه کابِ (Cobb) انحنای کمر با توجه به تصویر گرفته شده با اشعه ایکس
  • روش ارزیابی گودی کمر با استفاده از رادیولوژی
  • استفاده از روش خط‌کشی خلفی هریسون

با توجه به تحقیقات انجام‌ شده، تعیین زاویه کاب معمولاً دقیق‌ترین روش برای اندازه‌گیری گودی کمر می‌باشد.

از اندازه‌گیری گودی کمر در چه مواردی استفاده می‌شود؟

زاویه گودی کمر به جراحان در تعیین محل و چگونگی ایجاد برش جراحی کمک می‌کند. تحقیقات نشان می‌دهند که بین زاویه گودی کمر و عارضه‌های ستون فقرات مانند اسپوندیلوز و لغزش مهره ایستمیک ارتباط وجود دارد؛ بنابراین سنجش زاویه گودی کمر برای ارزیابی احتمال بروز این عارضه‌ها استفاده می‌شود. همچنین در صورت ابتلا به عارضه‌های فوق، اطلاع از زاویه گودی کمر در انتخاب و تعیین گزینه‌های درمانی مؤثر است.

مطالعات و بررسی‌های انجام شده نشان می‌دهند که رابطه نزدیکی بین کمردرد و کاهش زاویه گودی کمر وجود دارد. این رابطه خصوصاً زمانی که کاهش زاویه گودی کمر با تخریب دیسک بین مهره‌ای یا فتق دیسک مرتبط باشد، حائز اهمیت است.

کاهش و افزایش گودی کمر چه عوارضی به دنبال دارد؟


با توجه به دشوار بودن اندازه‌گیری میزان گودی کمر، تعیین وضعیت طبیعی و صحیح بدنی به بررسی بیشتری نیاز دارد.  گودی کمر در حالت طبیعی مشکل‌ساز نمی‌باشد. در صورتی که میزان گودی کمر از حد طبیعی بیشتر شود، باعث ایجاد درد و سفتی عضلات می‌شود. این مساله همچنین می‌تواند احتمال ایجاد درد مفصل فاست یا آرتروز ستون فقرات را افزایش دهد.

خمیده بودن پشت بدن در حالت نشسته به صورت بلندمدت باعث کاهش میزان طبیعی گودی کمر می‌شود. در این حالت احتمال آسیب‌دیدگی دیسک‌های ستون فقرات افزایش پیدا می‌کند.

به ندرت امکان دارد که گودی کمر در زمان تولد بیشتر یا کمتر از حد طبیعی باشد. در بیشتر موارد عادت‌های غلط در ارتباط با نحوه نشستن و ایستادن و دیگر وضعیت‌های بدنی، علت اصلی افزایش یا کاهش گودی کمر محسوب می‌شوند.

دلایل شایع ایجاد گودی کمر


گودی کمر در اثر عوامل مختلفی ایجاد می‌شود. این عوامل عبارتند از :

لغزش مهره

در این عارضه یکی از دیسک‌های بین مهره‌ای در ستون فقرات بر روی استخوان مهره پایینی می‌لغزد. این عارضه به کمک معالجات پزشکی و جراحی قابل درمان است.

آکندروپلازی

آکندروپلازی نوعی کوتاه‌قدی مادرزادی محسوب می‌شود. به علت کوتاه بودن طول اندام‌ها، بر ستون فقرات در قسمت کمر فشار زیادی وارد می‌شود و در نتیجه انحنای کمر افزایش پیدا می‌کند.

پوکی استخوان

پوکی استخوان یک عارضه تخریبی استخوان است که با افزایش سن مرتبط می‌باشد. در این عارضه تراکم استخوان به طور قابل توجهی کاهش پیدا کرده و خطر شکستگی استخوان افزایش پیدا می‌کند. کاهش تراکم استخوان در ناحیه کمر، باعث افزایش  احتمال  ایجاد گودی کمر می‌شود.

استئوسارکوم

استئوسارکوم نوعی تومور بدخیم استخوانی است که معمولاً در استخوان تیبیا (درشت‌نی) نزدیک مفصل زانو ایجاد می‌شود. این بیماری همچنین ممکن است در اندام‌های فوقانی بدن نزدیک شانه نیز ایجاد شود. به علت بدخیم بودن استئوسارکوم، این بیماری می‌تواند بر ستون فقرات اثر گذاشته و باعث ایجاد گودی کمر بشود.

چاقی و اضافه‌وزن

احتمال ایجاد گودی کمر در افراد چاق بیشتر است. وزن اضافی فشار زیادی بر ستون فقرات وارد می‌کند و منجر به افزایش خمیدگی ستون فقرات در ناحیه کمر می‌شود.

وضعیت نادرست بدنی

یکی از شایع‌ترین عوامل افزایش گودی کمر وضعیت نادرست بدنی می‌باشد. عضلات کمر باعث ثبات و محافظت از ستون فقرات می‌شوند و نشستن در حالت نامناسب باعث سفتی بیش از حد این عضلات می‌شود. در نتیجه راستای ستون فقرات از حالت عادی خارج شده و انحنای ستون فقرات افزایش پیدا می‌کند. احتمال ایجاد گودی کمر در افرادی که دارای مشاغل اداری هستند بیشتر است.

عدم تحرک

احتمال ایجاد گودی کمر در افرادی که در زندگی خود تحرک کافی ندارند بیشتر است. ورزش نکردن باعث ضعیف شدن عضلات بالاتنه و اطراف لگن می‌شود. عضلات ضعیف قادر به حفاظت از ستون فقرات نیستند و در نتیجه گودی کمر ایجاد می‌شود.

علائم گودی کمر


علائم گودی کمر

علائم شایع گودی کمر عبارتند از :

افزایش خمیدگی کمر

افزایش انحنا در قسمت کمر نیاز به بررسی پزشکی دارد. در بیشتر موارد افزایش خمیدگی باعث ایجاد گودی کمر می‌شود. در این صورت بایستی سریعاً به پزشک مراجعه شود.

کمردرد

کمردرد متداول‌ترین نشانه گودی کمر می‌باشد. حتی در صورتی که گودی کمر شدید نباشد نیز امکان دارد کمردرد ایجاد شود. بنابراین در صورت ایجاد کمردرد بایستی از تصویربرداری با اشعه ایکس جهت تشخیص عارضه استفاده شود.

احساس گزگز و بی‌حسی

بی‌حسی و احساس گزگز (سوزن سوزن شدن)  در دست‌ها، باسن، پشت ران‌ها و پاها ایجاد می‌شود. این حس‌ها زمانی ایجاد می‌شوند که اعصاب در این قسمت‌ها تحت فشار قرار می‌گیرند. در این صورت بایستی سریعاً به پزشک مراجعه شود.

اختلال در عملکرد روده و مثانه

در صورت که گودی کمر شدید باشد، امکان دارد بی‌اختیاری ادرار و مدفوع ایجاد شود.

راه‌های درمان گودی کمر


راه‌های درمان گودی کمر

افرادی که دارای گودی کمر خفیف هستند، به معالجات پزشکی نیاز ندارند. ولی چنانچه میزان گودی کمر شدید باشد، مراجعه به پزشک ضروری است. برخی از گزینه‌های درمانی جهت بهبود گودی کمر عبارتند از :

  • استفاده از داروهای مُسکن جهت کاهش درد ناشی از گودی کمر
  • مصرف داروهای ضد التهاب برای کاهش ورم بافت‌های نرم
  • فیزیوتراپی جهت تقویت عضلات و افزایش دامنه حرکتی
  • چنانچه وزن فرد بیش از حد طبیعی میزان شاخص توده بدنی است، کاهش وزن می‌تواند باعث بهبود گودی کمر شود.
  • استفاده از بریس در کودکان و نوجوانان برای رفع گودی کمر مؤثر است.
  • در موارد شدید، جهت رفع گودی کمر بایستی از جراحی استفاده شود.
  • مصرف مکمل‌های غذایی حاوی کلسیم و ویتامین D
  • اصلاح وضعیت بدنی جهت بهبود گودی کمر الزامی است.

بهترین راه جهت حفظ انحنای طبیعی کمر انجام ورزش می‌باشد. صرف نظر از میزان گودی کمر، داشتن عضلات قوی در قسمت مرکزی بدن باعث حفظ گودی کمر در حالت طبیعی می‌باشد. در صورتی که میزان گودی کمر بیش از حد طبیعی باشد، ورزش می‌تواند باعث بهبود این عارضه شود.

چشم‌انداز درمان و احتمال بهبودی


در بیشتر موارد گودی کمر باعث ایجاد مشکلات جدی نمی‌شود؛ ولی جهت انجام صحیح حرکات و بهبود انعطاف‌پذیری، مراقبت از ستون فقرات اهمیت زیادی دارد. عدم درمان گودی کمر باعث ایجاد درد دائمی و عارضه‌های مرتبط با ستون فقرات، لگن و اعضای داخلی بدن می‌شود.

به این پست امتیاز دهید.
هیچ رای ثبت نشده است