درمان گودی کمر با بریس، فیزیوتراپی و ورزش قوس کمر

ستون فقرات یا ستون مهره‌ها از ۲۶ استخوان تشکیل می‌شود که دور نخاع را می‌گیرند و ایمنی نخاع را تضمین می‌کنند. ستون فقرات خم شدن و صاف ایستادن را ممکن می‌سازد. ستون فقرات انحنایی طبیعی دارد، اما اگر این گودی در ناحیه پایین کمر بیش از اندازه شود، بیمار دچار لوردوز یا گوی کمر بیش از اندازه می‌شود.

وقتی بیمار دچار گودی کمر می‌خوابد، فضای زیادی زیر پایین کمرش دیده می‌شود. همچنین زمانی که بیمار می‌ایستد، باسن‌هایش بیش از حد معمول برجسته است و به عقب رفته است.

گودی کمر مشابه عارضه‌های دیگر ستون فقرات از قبیل کیفوز یا اسکولیوز است؛ کیفوز یا گوژپشتی انحنایی غیرعادی در بالای ستون فقرات است، اسکولیوز  نیز به انحراف جانبی ستون فقرات گفته می‌شود.

عارضه‌هایی مانند فلج مغزی و دیستروفی عضلانی می‌تواند علت گودی کمر باشد؛ همچنین بدشکلی گودی کمر ممکن است ارثی باشد و از والدین به فرزندان به ارث برسد.

گودی بیش از اندازه کمر غالباً بخشی از فرآیند رشد عادی است و گاهی اوقات به مرور زمان و بعد از رشد کودک خود به خود برطرف می‌شود.

علت گودی کمر


مهم‌ترین علل ایجاد گودی کمر به شرح زیر است:

  • ژنتیک: کودک ممکن است گودی کمر را از والدینش به ارث برده باشد.
  • آسیب دیدن ستون فقرات: آسیب‌دیدگی ستون فقرات هم‌ترازی ستون فقرات و باسن را از بین می‌برد.
  • نقصهای مادرزادی: بدشکلی ستون فقرات گاهی مادرزادی است و بدشکلی در بعضی موارد به موازات رشد کودک تشدید می‌شود.
  • اسپوندیلولیستزی: مهره ستون فقرات از جای عادی خود خارج می‌شود و به مهره زیری فشار می‌آورد. در نتیجه بیمار دچار درد می‌شود و هم‌ترازی ستون فقراتش مختل می‌شود.
  • آکندروپلازی: این عارضه موجب کوتولگی می‌شود و مشکلاتی از قبیل گودی کمر را برای رشد استخوان به وجود می‌آورد.
  • دیستروفی عضلانی: دیستروفی عضلانی عارضه‌ای مادرزادی است که بافت عضلانی و عضلات را ضعیف می‌کند. اگر عضلات ضعیف‌تر از آن باشد که بتواند ستون فقرات را صاف نگه دارد، کودک دچار ناهنجاری گودی کمر می‌شود.
  • فلج مغزی: این اختلال حرکت کردن، تعادل و حفظ حالت اندامی مناسب را برای بیمار دشوار می‌سازد.

علل دیگر گودی کمر

عامل‌های زیر نیز می‌تواند باعث گودی کمر شود:

  • چاقی: اضافه وزن باعث می‌شود که فرد رو به عقب خم شود و حالت اندامی نامناسبی پیدا کند.
  • بارداری
  • عدم تعادل در طول و قدرت عضلات: مشکلاتی مانند سفت بودن عضلات پایین کمر موجب گودی کمر می‌شود.
  • کیفوز (گوژپشتی): فشاری که قوز برای جبران عدم تعادل ناشی از این برجستگی غیرعادی به کمر می‌آورد، باعث افزایش گودی کمر می‌شود.
  • کمبود ویتامین دی: کمبود ویتامین دی در کودکان منجر به ابتلا به راشیتیسم یا نرمی استخوان می‌شود که به نوبه خود به گودی کمر دامن می‌زند.
  • دیسکیت: التهاب دیسک‌های بین مهره‌ای
  • پوکی استخوان یا کاهش تراکم استخوان
  • حالت اندامی نامناسب هنگام نشستن
  • آسیبدیدگی: آسیب‌دیدگی‌هایی مانند ویپلش (حرکت شلاقی گردن) می‌تواند موجب گودی کمر شود.

علائم


علامت اصلی گودی کمر این است که وقتی بیمار به پشت می‌خوابد، فضایی بیشتر از حد معمول زیر پایین کمرش دیده می‌شود. اگر انحنای کمر بسیار زیاد باشد، بیمار دچار کمردرد می‌شود.

زمان مراجعه به پزشک


چنانچه متوجه انحنای غیرعادی مهره‌های کمری فرزندتان شدید یا اگر فرزندتان از درد پایین کمر شکایت داشت، بهتر است به پزشک مراجعه کنید. وجود انحنای غیرعادی در دیگر بخش‌های ستون فقرات می‌تواند علامت ابتلا به عارضه‌ای مشابه مانند اسکولیوز یا کیفوز باشد که باید توسط پزشک بررسی شود.

تشخیص و آزمایش


چنانچه پزشک به گودی کمر مشکوک شود، معاینه بالینی را برای تشخیص بدشکلی انجام می‌دهد. پزشک انحنای ستون فقرات را از پهلو، جلو و عقب نگاه می‌کند و هم‌ترازی شانه‌ها و لگن و یکدست بودن دنده‌ها را بررسی می‌کند. همچنین ممکن است پزشک دامنه حرکتی، واکنش‌ها و قدرت بیمار را نیز ارزیابی کند. نتایج بررسی انعطاف‌پذیری، لزوم انجام درمان‌های بیشتر را تعیین می‌کند.

برای انجام معاینه از بیمار خواسته می‌شود که بالاتنه‌اش را برهنه کند تا پزشک بتواند انحناهای غیرعادی را ببیند. همچنین پزشک از بیمار می‌خواهد که خم شود و سعی کند که انگشتان پا را لمس کند تا ستون فقراتش بهتر دیده شود. گاهی اوقات پزشک از بیمار می‌خواهد که دراز بکشد تا بتواند فضاهای غیرعادی زیر پایین کمر را ببیند.

تکنولوژی‌های مختلفی برای تهیه تصاویر از داخل بدن به کار برده می‌شود. برحسب این که بررسی دقیق‌تر کدام ساختار لازم است، پزشک از یکی از روش‌های تصویربرداری زیر استفاده می‌کند:

  • رادیوگرافی: پرتوهای با تشعشع پایین تصاویری را از بافت‌ها، استخوان‌ها و اندام‌های بدن به دست می‌دهد. عکس روی فیلم چاپ می‌شود.
  • MRI: میدان مغناطیسی و امواج رادیویی تصاویری را از داخل بدن به دست می‌دهد. MRI روش بسیار مفیدی برای ارزیابی جزئیات ساختارهای بافت نرم مانند عصب‌های داخل و دور ستون فقرات است.
  • سی تی اسکن: در توموگرافی رایانه‌ای (سی تی اسکن) از رایانه و اشعه ایکس برای تهیه نماهای مقطعی (اسلایس) از بخش‌های مختلف بدن استفاده می‌شود. سی تی اسکن روش بسیار مفیدی برای مشخص کردن بافت‌های غیرعادی و مشاهده واضح جزئیات استخوان است.
  • سنجش تراکم استخوان: در این اسکن از اشعه ایکس یا امواج مافوق صوت برای اندازه‌گیری تراکم استخوان در بخش‌های مختلف بدن استفاده می‌شود.

راه های درمان گودی کمر


درمان اولیه

چنانچه گودی کمر شدید نباشد، درمان ضروری نیست. گودی کمر را بسته به شدت بدشکلی و وجود علائم دیگر می‌توان به روش غیرجراحی درمان کرد. پرکاربردترین روش‌های درمان گودی کمر به شرح زیر است:

  • مصرف مسکن: مسکن‌های بدون نسخه مانند ایبوپروفن برای کاهش درد و ورم مصرف می‌شود. قبل از مصرف دارو با پزشک معالجتان مشورت کنید.
  • کاهش وزن در صورت چاق بودن: کاهش وزن وضعیت اندامی را بهبود می‌دهد و در نتیجه گودی کمر را کمتر می‌کند.
  • مکملهای غذایی: در صورت کمبود مواد مغذی و ویتامین‌ها، مصرف مکمل‌هایی مانند ویتامین دی توصیه می‌شود.

فیزیوتراپی

فیزیوتراپی

گودی کمر در بسیاری از موارد بخشی طبیعی از فرآیند رشد است و نیاز به درمان ندارد، مگر آن که خود به خود به موازات رشد کودک از بین نرود. بااین حال اگر گودی کمر اصلاح نشود، بیمار درد داشته باشد یا به سختی بتواند خم شود یا بایستد، درمان برای بازیابی انعطاف‌پذیری لازم خواهد بود. در این صورت پزشک فیزیوتراپی را برای کمک به صاف کردن ستون فقرات توصیه می‌کند. فیزیوتراپی با هدف تقویت عضلات و بهبود توانایی حرکتی و انعطاف‌پذیری انجام می‌شود. درمان فیزیوتراپی شامل تقویت عضلات اکستنسور مفصل ران، واقع در پشت ران و حرکات کششی فلکسورهای ران، واقع در جلوی ران می‌شود. این عضلات به حرکت لگن کمک می‌کنند.

بریس

بستن بریس یا کمربند طبی به حفظ حالت اندامی مناسب در کودکان و نوجوانان کمک می‌کند.

ورزش‌های پایداری کمر

لازم است که برای تقویت عضلات کمر ورزش کنید . ورزش برای پیشگیری از گودی کمر و درمان آن مفید است.

در این بخش با حرکاتی آشنا می‌شوید که انجام دادن آنها به درمان گودی کمر کمک می‌کند.

درازنشست

 

 

  • به پشت روی زمین دراز بکشید، کف پاها را صاف روی زمین نگه دارید و زانوها را با زاویه ۹۰ درجه خم کنید.
  • بازوها را روی سینه در هم حلقه کنید و بالاتنه را در حالت دست به سینه آن‌قدر از روی زمین بلند کنید که با ران‌ها مماس شود.
  • سپس به آرامی دوباره بخوابید.

اسکات

اسکات

 

  • بایستید و پاها را به عرض شانه باز کنید.
  • کف دست‌ها را به هم بچسبانید و بازوها را مقابل قفسه سینه بکشید.
  • بالاتنه را آن‌قدر پایین بیاورید که انگار می‌خواهید روی صندلی بنشینید. سعی کنید تا جایی که ران‌ها با زمین موازی شود، پایین بیایید. زانوها و مچ پاها باید در یک خط قرار بگیرد.
  • به آرامی به وضعیت اولیه برگردید.

بالا بردن دست و پا در حالت چهار دست و پا

بالا بردن دست و پا در حالت چهار دست و پا

 

  • روی زمین زانو بزنید، به آهستگی رو به جلو خم شوید و کف دست‌ها را روی زمین بگذارید.
  • زانوها و باسن‌ها را در امتداد یک خط نگه دارید و دست‌ها را زیر شانه‌ها بگذارید.
  • یک بازو را بالا ببرید و پای دیگر را بکشید تا در امتداد ستون فقرات قرار بگیرد.
  • به آهستگی به وضعیت اولیه برگردید.

پلانک معکوس

پلانک معکوس

 

  • روی زمین بنشینید، پاها را مقابلتان دراز کنید و به گونه‌ای رو به عقب خم شوید که ستون فقرات زاویه‌ای ۴۵ درجه را با زمین تشکیل بدهد.
  • دستها را کنار بدن نگه دارید.
  • رو به بالا نگاه کنید و همان‌طور که وزن بدن را روی پاشنه‌ها و دست‌ها انداخته‌اید، لگن را از روی زمین بلند کنید.
  • ۱۵ ثانیه در این وضعیت بمانید، سپس به آرامی پایین بیایید.

جراحی

گودی کمر شدید نیاز به جراحی‌هایی مانند جراحی فیوژن ستون فقرات دارد؛ در عمل فیوژن یا خشک کردن مهره‌ها دو یا چند مهره به هم متصل می‌شود، این مهره‌ها به هم جوش می‌خورند و قطعه استخوانی یکپارچه‌ای ایجاد می‌شود. جراحی فیوژن ستون فقرات با هدف متوقف کردن حرکت غیرعادی ستون فقرات و تسکین درد کمر و پا انجام می‌شود.

پیشگیری


از آنجایی که عارضه‌هایی مادرزادی یا غیرقابل پیش‌بینی علت ایجاد گودی کمر است، پیشگیری از گودی کمر دشوار است. البته بعضی موارد گودی کمر پی‌آمد آسیب‌دیدگی است، برای پیشگیری از این موارد لازم است که مهارت‌های ایمنی پایه به کودکان آموزش داده شود. آموزش روش صحیح صاف نشستن و رعایت حالت اندامی مناسب به حفظ سلامت کمر و ستون فقرات کمک می‌کند.

یوگا و ورزش‌های مختلفی نیز وجود دارند که انجام دادن آنها برای حفظ حالت اندامی مناسب مفید است. همچنین لازم است که حالت اندامی صحیح حین نشستن، ایستادن و کار کردن رعایت شود. ایستادن طولانی مدت نیز می‌تواند باعث افزایش گودی کمر شود، بنابراین اگر کارتان ایجاب می‌کند که مدام سرپا باشید، هر چند وقت یک بار به خودتان استراحت بدهید و کمی بنشینید. همچنین وقتی روی صندلی می‌نشینید، تکیه‌گاه مناسبی را پشت کمرتان بگذارید.

مقالات اخیر :

مطالب مرتبط :

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

این فیلد را پر کنید
این فیلد را پر کنید
لطفاً یک نشانی ایمیل معتبر بنویسید.
شما برای ادامه باید با شرایط موافقت کنید

فهرست
Call Now Buttonتماس